Çocuklarda Kalp Çarpıntısı Neden Olur? Belirtileri ve Tedavisi

Çocuklarda çarpıntı; kalbin dinlenme halindeyken veya fiziksel aktivite sırasında normalden çok daha hızlı, düzensiz, güçlü atması veya tekleme hissiyle atması durumudur. Ebeveynler için son derece endişe verici olan bu ritim değişikliği, genellikle bedenin çevresel faktörlere veya günlük stres kaynaklarına verdiği geçici bir fizyolojik tepki olarak ortaya çıkar. Ancak bu şiddetli kalp atım hissi, zaman zaman kalbin elektriksel iletim ağındaki veya yapısal anatomisindeki önemli bir problemin de ilk habercisi olabilmektedir. Çocuğun göğüs kafesinde ciddi bir rahatsızlık yaratan bu durumun altta yatan asıl nedenini bulmak, çocuk kalp sağlığını güvence altına almanın en temel adımıdır.

Çocuklarda Çarpıntı Neden Yetişkinlerden Farklı Değerlendirilir?

Çocukların ve bebeklerin kalp yapısı, damar sistemi ve vücutlarının işleyiş mekanizması yetişkin bir bireyinkinden farklı bir temel üzerine kuruludur. Kalbi tıpkı bir evin elektrik tesisatına benzetebiliriz. Ana şalterden çıkan akım, kablolar aracılığıyla tüm odalara yayılır ve kalbin düzenli, ritmik bir şekilde kasılarak vücuda kan pompalamasını sağlar. Çocuklarda bu elektriksel iletim ağı ve otonom sinir sistemi büyümeyle birlikte henüz gelişim ve olgunlaşma aşamasındadır. Bu nedenle bir çocuğun kalbinin hızı ve ritmi; içinde bulunduğu gelişimsel döneme, yaşına, o anki uyku veya uyanıklık durumuna, vücut sıcaklığına ve gün içindeki hormonal dalgalanmalara bağlı olarak son derece büyük farklılıklar gösterir.

Yetişkin tıp dünyasında endişe verici kabul edilen sınırlar, çocuk dünyasında geçerli değildir. Yetişkinlerde kalp atımının dakikada yüzün üzerinde olması taşikardi yani hızlı çarpıntı olarak adlandırılırken, çocuklarda bu sınır doğrudan bir hastalık göstergesi olarak kullanılamaz. Kalbin hızı, çocuk büyüdükçe yavaş yavaş azalır ve sakinleşir. İlk bir aylık dönemde olan yenidoğan bir bebeğin normal kalp hızı dakikada doksan ile yüz seksen iki atım arasında değişebilir. Bir ile üç ay arasındaki bebeklerde bu sınır yüz yirmi ile yüz yetmiş dokuz arasında gezinir. Altı aylıktan bir yaşına kadar olan bebeklerde ortalama hız yüz otuz bir atıma geriler. Çocuk yürümeye başladığında, yani bir ile üç yaş aralığında, normal kalp hızı aralığı yetmiş ile yüz on arasına düşmeye başlar. Okul çağına gelindiğinde bu hız giderek yavaşlar. Ergenlik dönemindeki bir gençte ise yavaş yavaş yetişkin değerlerine yaklaşarak altmış ile yüz atım arasına yerleşir.

Bütün bu fizyolojik farklılıkların yanı sıra sağlıklı yenidoğan bebeklerde sadece ağlama krizleri, açlık veya huzursuzluk sırasında bile kalp atış hızının dakikada yüz yetmiş atıma kadar çıkması son derece olağan bir bedensel tepkidir. Bir diğer önemli konu ise çocuklarda solunuma bağlı gelişen ritim dalgalanmalarıdır. Çocuğun nefes alması sırasında kalp hızı kendiliğinden artar ve nefes vermesi sırasında yavaşlar. Aileleri genellikle kalpte bir ritim bozukluğu veya tekleme şüphesiyle hastaneye getiren bu fizyolojik dalgalanma, kalbin sinir sistemiyle olan muazzam uyumunun bir göstergesidir ve kesinlikle hiçbir tıbbi müdahale veya tedavi gerektirmez.

Çarpıntı Hissi Her Zaman Bir Kalp Hastalığına Mı İşaret Eder?

Klinik değerlendirmelerde en çok karşılaştığımız ve aileleri en çok rahatlatan durumlardan biri, çarpıntı şikayetinin aslında kalpteki yapısal bir bozukluktan kaynaklanmamasıdır. Vücudun başka bir bölgesindeki soruna veya çevresel bir etkene karşı kalbin verdiği normal bir tepki, göğüste güçlü bir atım hissi yaratabilir. Vücudun alarm sistemi devreye girdiğinde böbrek üstü bezlerinden adrenalin salgılanır ve bu durum kalbin daha hızlı çalışmasına, vücuda daha fazla kan pompalamasına neden olur. Yoğun fiziksel egzersiz, okul sınavlarına bağlı stres, aşırı kaygı, korku hissi veya vücudun yeterli sıvı alamayıp susuz kalması gibi etkenler kalbi doğal olarak hızlandırır. Bu duruma fizyolojik hızlanma adı verilir.

Günlük yaşam alışkanlıkları ve beslenme düzeni de bu süreçte çok büyük bir rol oynar. Özellikle ergenlik dönemindeki gençlerin kontrolsüzce tükettiği enerji içecekleri, yüksek oranda kafein içeren soğuk veya sıcak kahveler kalbi aşırı derecede uyarır. Benzer şekilde kış aylarında nezle, grip veya astım tedavisinde kullanılan bazı ilaçların içindeki etken maddeler kalbin elektrik sistemini uyararak çarpıntı hissini doğrudan tetikleyebilir.

Kalp dışı sık karşılaşılan çarpıntı nedenleri şunlardır:

• Yüksek ateş
• Kansızlık
• Hipertiroidi
• Sıvı kaybı
• Stres
• Kaygı
• Korku
• Kafein
• Enerji içecekleri
• Çikolata
• Panik atak

Elbette bu his her zaman bu kadar masum nedenlere dayanmaz. Yapısal kalp hastalıkları zemininde gelişen ritim bozuklukları da mevcuttur. Kalbin kulakçıkları veya karıncıkları arasındaki doğumsal delikler, kalp kapakçığındaki yapısal sarkmalar veya damar anomalileri kalbin elektrik sistemini mekanik olarak gererek tehlikeli kısa devrelere yol açabilir. Ayrıca kalbinde hiçbir yapısal anormallik bulunmayan çocuklarda da kalbin elektrik yollarında doğuştan var olan fazladan bir kablo veya hücresel düzeydeki elektriksel kanal hastalıkları nedeniyle çok ciddi çarpıntı atakları ortaya çıkabilmektedir.

Farklı Yaş Gruplarında Çarpıntı Belirtileri Nelerdir?

Çarpıntının kendini gösterme ve hastanın bunu ifade etme biçimi, yaşa göre dramatik bir şekilde değişir. Henüz konuşamayan, ne hissettiğini kelimelerle dile getiremeyen bebeklerde sorunu tespit etmek çok dikkatli bir gözlem gerektirir. Küçük bebeklerde ritim bozuklukları, ailenin günlük rutininin dışında seyreden bazı ipuçlarıyla kendini belli eder. Bebeklerin kalbi, çok hızlı ritim ataklarına oldukça dirençlidir ve yirmi dört saate kadar dayanabilir. Ancak bu sürenin aşılması ve hızlı ritmin durdurulamaması durumunda, kalbin pompalama gücü tükenir, dokulara yeterli oksijen gidemez ve kalp yetmezliği adı verilen ağır bir tablo gelişmeye başlar. Bu nedenle bebeklerdeki değişimleri hızla fark etmek hayati önem taşır.

Bebeklerde sık görülen çarpıntı belirtileri şunlardır:

• Huzursuzluk
• Ağlama
• Solukluk
• Morarma
• Takipne
• İştahsızlık
• Halsizlik
• Terleme

Daha büyük, kendini ifade edebilen okul çağı çocukları ve ergenler ise yaşadıkları durumu doktorlarına çok net ifadelerle aktarabilirler. Göğüs kafesinin içinde bir kuşun kanat çırptığını, kalplerinin yerinden çıkacakmış gibi sert vurduğunu veya boğazlarında bir atım hissettiklerini söylerler. Bazı durumlarda bu şikayete egzersiz sırasında ortaya çıkan derin nefes alma ihtiyacı, yaşıtlarına göre çok daha çabuk yorulma ve güçten düşme hissi eşlik edebilir. Bir şikayetin basit bir kalp hızlanması mı yoksa gerçek bir ritim bozukluğu mu olduğunu anlamadaki en önemli klinik ipucu ise başlangıç ve bitiş şeklidir. Gerçek ritim bozukluklarında çarpıntı yavaş yavaş hızlanmaz; bir anda, elektrik düğmesine basılmış gibi aniden başlar ve yine aniden, saniyeler içinde aniden kesilir.

Büyük çocuklarda sık görülen çarpıntı belirtileri şunlardır:

• Göğüs ağrısı
• Nefes darlığı
• Göz kararması
• Bayılma
• Yorgunluk
• Çarpıntı
• Baş dönmesi

Özellikle küçük çocuklar çarpıntıyı bilmediği için çarpıntısı olduğunda bunu göğüs ağrısı olarak ifade edebilirler. Ayrıntılı anamnez alınması bu nedenle önemlidir.

Çarpıntı Teşhisinde Hangi Modern Yöntemler Kullanılır?

Şikayetlerle kliniğe getirilen bir çocuğun değerlendirilmesi, aileden alınacak son derece detaylı bir tıbbi öykü ve titiz bir muayene ile başlar. Çocuğun kalbini stetoskop ile dinlerken duyulan üfürümlerin büyük bir kısmı masum, zararsız üfürümlerdir. Ancak kalpte yapısal bir soruna işaret eden patolojik üfürümlerden şüpheleniliyorsa, kalbin iç yapısını ultrason dalgalarıyla gösteren ekokardiyografi cihazı ile mutlaka doğrulama yapılmalıdır. Özellikle küçük çocuklarda, aort damarında bir daralma olup olmadığını anlamak için kasık bölgesindeki nabızların elle muayene edilmesi ve dört uzuvdan tansiyon ölçümü yapılması tıbbi bir gerekliliktir.

Muayenenin ardından kalbin elektriksel haritasının kağıda döküldüğü elektrokardiyografi çekilir. EKG; kalbin hızı, elektriksel ekseni, ileti sorunları ve kalp kasındaki olası kalınlaşmalar hakkında hayati bilgiler sunar. Ancak çok büyük bir handikap vardır; EKG sadece çekildiği on saniyelik o kısa zaman dilimini gösterir. Aniden gelip aniden kaybolan ritim bozukluklarında, hasta hastaneye ulaşıp cihaza bağlanana kadar çarpıntı atağı çoktan bitmiş olabileceğinden çekilen EKG tamamen normal çıkabilir.

Bu noktada ritim Holter monitörizasyonu devreye girer. Holter cihazı, çocuğun vücuduna yapıştırılan küçük kablolar ve beline takılan ufak bir kayıt cihazından oluşur. Çocuk günlük yaşamına devam ederken, uyurken, oynarken veya okula giderken yirmi dört saat boyunca kalbin tüm atışları dijital ortamda kaydedilir. Aileden çocuğun şikayet hissettiği anları bir günlüğe yazması istenir. Bu sayede günlüğe yazılan şikayet anı ile o saniyedeki EKG kaydı eşleştirilerek sorunun kaynağı net olarak bulunur. Standart bir muayenede gözden kaçan sayısız aritmi türü, Holter cihazı sayesinde başarıyla tespit edilir.

Eğer çarpıntı atakları çok seyrek geliyorsa, örneğin ayda sadece bir kez oluyorsa, yirmi dört saatlik Holter kayıtları da yetersiz kalabilir. Bu durumda daha uzun süreli takip sağlayan cihazlara ihtiyaç duyulur.

Kullanılan temel teşhis cihazları şunlardır:

• Ekokardiyografi (EKO)
• Elektrokardiyografi (EKG)
• Holter
• Olay kaydedici (Event recorder)
• Loop kaydedici (ILR)
• Efor testi (Koşu testi)

Olay kaydediciler bir aya kadar hastanın üzerinde kalabilen ve şikâyet anında düğmesine basılarak kayıt alan cihazlardır. Loop kaydediciler ise göğüs kasının üzerine küçük bir kesiyle cilt altına yerleştirilip üç yıla kadar kalbin her anını kesintisiz kaydedebilen devrim niteliğinde minik cihazlardır. Efor testi ise özellikle spor yaparken, koşarken ortaya çıkan şikayetlerin laboratuvar ortamında kontrollü bir şekilde tetiklenerek incelenmesini sağlar.

Çarpıntı ve Bayılma Durumlarında Hangi Belirtiler Tehlikelidir?

Bayılma, bilime göre beyne giden kan akımının geçici olarak azalması sonucu ortaya çıkan kısa süreli şuur ve duruş kaybıdır. Çocukluk çağında görülen bayılmaların çok büyük bir kısmı korkutucu görünmesine rağmen aslında masum bir nedene dayanır. Vazovagal senkop adı verilen bu iyi huylu durum; kan görme, aşı olma korkusu, aşırı heyecanlanma, çok uzun süre hareketsiz ayakta bekleme, sıcak, havasız ortamlar veya vücudun susuz kalması gibi durumlarda tetiklenir. Beyin, bu stres faktörlerine karşı kendini korumaya alarak vücudu yatay pozisyona getirmek için bayılma refleksini devreye sokar. Bu durum genellikle çocuğun günlük su tüketiminin artırılması ve tuz alımının dengelenmesiyle kolayca kontrol altına alınır.

Ancak bayılmaların kalp kökenli olan kısmı son derece ciddidir, hayati tehlike taşır ve anında tıbbi müdahale gerektirir. Kalp kaynaklı bayılmalar; aort kapakçığındaki ciddi darlıklardan, kalp kasının genetik nedenlerle aşırı kalınlaşmasından, kalp kası iltihaplarından veya çok hızlı seyreden ölümcül ritim bozukluklarından kaynaklanabilir. Özellikle aktif spor yapan genç atletlerde, görünürde hiçbir hastalık olmamasına rağmen yaşanan ani ölümlerin ardında genelde kalbin elektrik kanallarındaki genetik arızalar yatar. Ailelerin ve antrenörlerin durumu basit bir bayılma olarak görmeyip hemen ileri tetkik için başvurmalarını gerektiren kırmızı bayrak işaretleri vardır.

Mutlaka incelenmesi gereken kırmızı bayrak bulguları şunlardır:

• Efor
• Egzersiz
• Nöbet
• Çırpınma
• Yaralanma
• Göğüs baskısı

Çocuğun futbol oynarken, yüzerken veya koşarken efor halindeyken aniden bilincini kaybetmesi asla olağan bir durum değildir ve efor testiyle derhal değerlendirilmelidir. Aile ağacında, elli yaşın altındaki bireylerde nedeni bulunamayan ani bir ölüm öyküsü varsa, çocuğun genetik ritim hastalıkları yönünden incelenmesi zorunludur. Masum bayılmalarda göz yavaşça kararır, hasta bayılacağını anlar ve yavaşça yere çöker. Fakat kalp kaynaklı bayılmalarda şuur bir anda kapanır, beyne kan gitmediği için hasta ellerini öne atarak kendini koruma refleksi bile gösteremeden yüzüstü yere çakılır. Bu durum doğrudan tehlikeli bir ritim probleminin net habercisidir.

Evde Aniden Başlayan Çarpıntı Ataklarında Neler Yapılabilir?

Çocuğunuz evde sakin bir şekilde otururken veya dinlenirken, ateşi, enfeksiyonu veya belirgin bir stres kaynağı yokken aniden çarpıntısı başlarsa ve kalbi dışarıdan gözle görülecek kadar hızlı atıyorsa, paniğe kapılmadan uygulanabilecek belirli ilk yardım adımları vardır. Çocuğun bilinci yerindeyse, dudaklarında morarma yoksa ve nefes alıp vermesi düzenliyse, hastaneye ulaşana kadar ritim bozukluğunu ilaçsız olarak kırmak için vagal manevralar adı verilen özel fiziksel müdahaleler uygulanır. Bu manevraların amacı, vücuttaki parasempatik sinir sisteminin ana şalteri olan vagus sinirini uyararak kalbe aniden yavaşlaması için güçlü bir sinyal göndermektir. Vagus siniri boyundan geçerek kalbe uzanır ve vücudun fren pedalı gibi çalışır.

Bebeklerde ve üç yaşından küçük çocuklarda vagus sinirini uyarmak için dalış refleksi adı verilen inanılmaz bir doğal fizyolojik mekanizmadan faydalanılır. İnsanın yüzü aniden çok soğuk bir suyla temas ettiğinde, beyin su altına dalındığını zannederek oksijeni tasarruflu kullanmak için kalbi anında yavaşlatır. Eskiden küçük çocuklarda yüze buz uygulanması kullanılırken günümüzde bundan artık kaçınılmaktadır. Bunun yerine ikinci tercihimiz olan; temiz bir kaşık ucuyla bebeğin dil köküne hafifçe dokunarak öğürtme veya kusturma refleksi tetiklenmeye çalışılabilir.

Daha büyük çocuklarda ve ergenlerde ise durum daha farklıdır, çünkü onlara komut vererek işlemi yaptırmak mümkündür.

Büyük çocuklarda uygulanabilecek vagal manevralar şunlardır:

• Ikınma
• Öksürme
• Soğuk su
• Buz
• Amuda kalkma

En etkili yöntem valsalva manevrasıdır. Çocuğa derin bir nefes alması, nefesini tutması ve sanki tuvalette zorlanıyormuş gibi veya balon şişiriyormuş gibi otuz saniye boyunca güçlü bir şekilde ıkınması söylenir. Karın içindeki basıncın bu şekilde aniden artması vagus sinirini şiddetle uyarır. Alternatif olarak yüzün buzlu su ile yıkanması, kana kana buz gibi soğuk bir bardak su içilmesi, kontrollü bir şekilde art arda öksürülmesi veya bacakların havaya kaldırılarak başın aşağıda tutulması hızlı ritmin ev ortamında kırılmasını sağlayabilir. Tüm bunlara rağmen çarpıntı devam ediyorsa zaman kaybetmeden tam donanımlı bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Hastanede Acil Çarpıntı Ataklarına Hangi Tedaviler Uygulanır?

Fiziksel vagal manevralara yanıt vermeyen ve inatçı bir şekilde devam eden çarpıntı ataklarında, acil serviste uzun bir EKG kaydı alınarak hastanın genel durumuna göre acil medikal tedavi aşamasına geçilir. Çocuklarda en sık karşılaşılan ritim bozukluğu tipi, kalbin kulakçık bölgesinden kaynaklanan supraventriküler taşikardi ataklarıdır. Bu durumda temel strateji, kalbin üst kısmı ile alt kısmı arasındaki elektrik geçiş kapısı olan kulakçık-karıncık düğümü üzerindeki iletimi aniden yavaşlatmaktır. Kısa devrelere bağlı hızlı ritimlerin acil tedavisinde altın standart ilaç adenozin adlı maddedir.

Adenozin, damar yolundan son derece hızlı bir şekilde doğrudan kana verilir. İlaç, kalbin elektrik sistemine ulaştığı o ilk saniyede, kalpteki anormal kısa devreyi geçici olarak tamamen bloke eder. Adeta kilitlenmiş bir bilgisayarı düğmesinden kapatıp yeniden başlatmak gibi, kalbin doğal pilinin tekrar kontrolü ele almasına olanak tanır. İlacın verildiği o kısa saniye diliminde hastanın kalp monitöründe geçici bir duraklama, kalp hızında ciddi bir yavaşlama ve düz bir çizgi bile gözlemlenebilir; bu durum ilacın etki mekanizmasının doğal bir sonucudur ve doktorlar tarafından beklenen, son derece normal bir süreçtir. Eğer ilk doz yeterli olmazsa, birkaç dakika sonra doz artırılarak işlem tekrarlanır.

Ancak bazı durumlarda ilaç tedavisi bekleyecek vakit olmaz. Eğer çocuğun kalbi o kadar hızlı atıyordur ki vücuda ve beyne giden kan akımı tamamen bozulmuş, tansiyon çok düşük seviyelere inmiş ve şok tablosu gelişmeye başlamışsa acil elektriksel kardiyoversiyon (Şok verilmesi) uygulanması hayati bir zorunluluktur. Çocuğa ağrı hissetmemesi için hafif bir anestezi verildikten sonra, özel bir tıbbi cihaz yardımıyla göğüs kafesi üzerinden kontrollü, senkronize bir elektrik şoku verilir. Bu işlem kalbin karmaşık ve ölümcül hızlı elektriksel aktivitesini saliseler içinde sıfırlayarak kalbin normal ve sağlıklı ritmine dönmesini kesin olarak sağlar.

Çarpıntı Tedavisinde Kateter Ablasyonu Nedir ve Nasıl Yapılır?

İlaçlarla uygulanan tedaviler çoğunlukla sadece o anki mevcut çarpıntı atağını durdurmak veya atakların gelme sıklığını azaltmak için işe yarar. Ancak kalbin içindeki o fazladan elektrik yolunu veya bozuk sinyal üreten hücresel odağı tamamen yok etmek, hastayı ömür boyu her gün hap kullanmaktan kurtarmak için elektrofizyolojik çalışma ve kateter ablasyonu yöntemlerine başvurulur.  24 saatlik ritim Holter ve EKG gibi dışarıdan yapılan testlerle net bir tanı konulamadığında veya kesin tedavisi planlanan bir ritim bozukluğu saptandığında, elektrofizyolojik çalışma laboratuvar ortamında gerçekleştirilen çok hassas ve ileri düzey bir girişimsel işlemdir.

Bu işlem genellikle hastanın uyutulması veya derin bir şekilde sakinleştirilmesiyle başlar. Çocuğun kasık bölgesindeki büyük toplardamarlardan içeriye doğru, spagetti makarna inceliğinde, çok yumuşak ve esnek teknolojik kablolar, yani kateterler yerleştirilir. Bu ince kablolar damar yolunu takip ederek doğrudan kalbin iç odacıklarına kadar ilerletilir. Kateterlerin uçlarındaki iletken kısımlar, kalbin iç yüzeyine temas ederek adeta kalbin milimetrik elektriksel haritasını çıkarır. Sorun yaratan kısa devrenin kalbin neresinde, hangi milimetresinde olduğu kesin olarak bulunduğunda ablasyon tedavisine, yani tedavi aşamasına geçilir.

Günümüzde bu işlemi gerçekleştirmek için iki temel enerji kaynağı kullanılır. Birincisi radyofrekans ablasyon yöntemidir. Kateterin ucundan yüksek frekanslı radyo dalgaları verilerek sorunlu doku yüksek ısıyla yakılır ve o küçük hücresel nokta kalıcı olarak tahrip edilir. İkincisi ise kriyoablasyon adı verilen dondurma yöntemidir. Bu sistemde çarpıntıya neden olan odak, eksi seksen derecelere varan çok düşük sıcaklıklarla dondurularak fonksiyonu sonlandırılır. Dondurma işlemi, özellikle kalbin kendi ana elektrik yollarına çok yakın olan son derece riskli ve hassas bölgelerdeki kısa devrelerde öncelikli olarak tercih edilir. Sebebi ise çok güvenli olmasıdır; dondurma işlemi sırasında kalpte istenmeyen bir yavaşlama gelişirse işlem anında ısıtılarak hasarsız bir şekilde geri döndürülebilmektedir. İşlemin başarı oranları yüzde doksanın üzerindedir.

Sıfır Radyasyonla Çarpıntı Tedavisi Mümkün Müdür?

Tıp dünyasında geçmiş yıllarda geleneksel yöntemlerle yapılan elektrofizyolojik çalışma ve ablasyon işlemlerinde doktorlar, kalbin içindeki o ince kateterleri yönlendirebilmek ve kalbin neresinde olduklarını görebilmek için işlemi sürekli bir röntgen cihazı altında yaparlardı. Bu zorunlu durum çocuğun işlem süresince yoğun bir tıbbi radyasyona maruz kalması anlamına geliyordu. Gelişme çağındaki çocukların hücre bölünmeleri çok hızlı olduğu için, DNA yapıları ve dokuları radyasyonun hücre yapısını bozucu ve kanser yapıcı zararlı etkilerine karşı yetişkin bireylerden çok daha savunmasız ve kırılgandır.

Ancak modern çocuk kardiyolojisi merkezlerinde uygulanan yepyeni ve gelişmiş bir teknolojiyle radyasyon maruziyeti çocuk hastalar için tamamen tarihe karışmıştır. Üç boyutlu anatomik haritalama sistemleri sayesinde, göğüs ve sırta yapıştırılan özel yamalar aracılığıyla kalbin üç boyutlu, hareketli ve elektriksel bir modeli tamamen dijital olarak tıpkı bir sanal gerçeklik gibi bilgisayar ekranında oluşturulur. Bu gelişmiş navigasyon sistemi, sorunun kaynağını kalbin içinde milimetrik bir hassasiyetle bulur. Doktor, kateterleri radyasyon yayan röntgen cihazına tek bir an bile basmadan, tamamen bilgisayardaki üç boyutlu kalp modeli üzerinden izleyerek işlemi olağanüstü bir güvenlikle gerçekleştirir.

Buna sıfır radyasyon ablasyon adı verilmektedir. Çocuk, tek bir doz radyasyon almadan, tamamen dijital sistemler eşliğinde tedavi edilir. Genellikle birkaç saat süren bu işlemden sonra çocuk odasında dinlenir, ertesi sabah ayağa kalkar, hastaneden taburcu olur ve birkaç gün içinde okuluna, oyununa, normal günlük yaşantısına dönebilmektedir. Çocuğun daha önce kullanmakta olduğu tüm ritim düzenleyici haplar tamamen kesilir ve sağlıklı bir geleceğe adım atması sağlanır.

Çarpıntı ve Kalp Kası İltihabı Sonrası Spora Ne Zaman Dönebilir?

Çocuklarda açıklanamayan göğüs ağrısı, derin ve hızlı nefes alma ihtiyacı, aşırı bitkinlik ve istirahat halindeyken bile kalbin çok hızlı atması gibi şikayetlerin bir arada görüldüğü durumlarda akla mutlaka kalp zarı ve kalp kası iltihabı gelmelidir. Hastalık kalbin iç kasını daha fazla etkiliyorsa miyokardit, kalbin dış zarını daha fazla etkiliyorsa perikardit, ikisini birden tutuyorsa miyoperikardit adı verilir. Genellikle üst solunum yolu enfeksiyonları, geçirilen şiddetli gribal hastalıklar veya bağırsak enfeksiyonlarına neden olan virüslerin kan yoluyla kalbe yayılmasıyla ortaya çıkan son derece ciddi bir tablodur.

Teşhis aşamasında kanda bakılan kalp enzimlerinin yüksekliği, EKG’de görülen yaygın bozukluklar ve kalp ultrasonunda kalbin kasılma gücünün azaldığının tespit edilmesi tanıyı kesinleştirir. Tedavisinde ise kalp zarındaki ve kasındaki iltihabi reaksiyonu baskılamak amacıyla özel yangı giderici ilaçlar ve özel bir ajan olan kolşisin aylarca süren uzun bir protokol dahilinde kullanılır. Tedavi süreci boyunca kalbin istirahat etmesi, iltihabın tamamen kuruması için hayati önem taşır.

En kritik konu ise çocuğun fiziksel aktivite kısıtlamasıdır. Bu hastalığı geçiren atletik yapıdaki çocukların ve aktif gençlerin, vücutlarındaki iyileşme süreci devam ederken aniden ölümcül bir ritim bozukluğu atağı geçirmelerini engellemek amacıyla ağır fiziksel aktivitelerden kesin olarak en az altı ay süreyle uzak durmaları tartışmasız bir tıbbi mecburiyettir. Altı aylık dinlenme sürecinin sonunda spora güvenle geri dönebilmek için belli başlı onayların alınması şarttır.

Spora dönüş için gereken şartlar şunlardır:

• Normal EKG
• Problemsiz bir 24 saatlik ritim Holter sonucu
• Normal sınırlarda ekokardiyografik bulgular
• Aritmisiz efor testi
• Normal aralıkta saptanan kalp enzimleri

Sıkça sorulan sorular

Prof. Dr. İbrahim Cansaran TANIDIR

Prof. Dr. İbrahim Cansaran Tanıdır, 20 yıla yakın klinik, akademik ve girişimsel deneyime sahip, doğuştan kalp hastalıkları, pediatrik girişimsel kardiyoloji, hibrit işlemler ve radyasyon azaltılmış / floroskopisiz kateterizasyon teknikleri alanlarında uluslararası düzeyde tanınan bir uzmandır.

Bugüne kadar hem ülkemizde hem de yurtdışında toplamda 10.000’in üzerinde pediatrik kardiyak kateterizasyon işlemi gerçekleştirmiş; kompleks yapısal kalp hastalıklarında ileri düzey girişimsel ve hibrit uygulamalara ülkemizde öncülük etmiştir.

Akademik üretkenliği 110 SCI/SCIE yayını, 1.440 atıf, H-indeksi 18 ile bilimsel olarak güçlü bir otoriteyi temsil etmektedir (Google Scholar, 2025).